Klachtenprocedure

Onderzoeksverslag klachten van seksueel misbruik in de RK kerk

Op 27 januari 2015 werd het onderzoeksverslag van de hand van Theo Kroon aan de Commissie Veiligheid en Justitie van de Tweede Kamer en de pers aangeboden.

Het onderzoek handelt over wat er met de klachten van seksueel misbruik in de RK kerk is gebeurd.

Erkenning van psychisch en fysiek geweld

Herinneringen aan psychisch, fysiek en seksueel geweld vormen een bedreigende ervaring voor het leven. Erkenning door de samenleving en ter verantwoording roepen van degene die verantwoordelijk ervoor waren zijn belangrijk. Voor onszelf, voor de samenleving en voor de organisatie die hiervoor verantwoordelijk is. Het geheugen is er om van te leren.

Sluiting van de klachtencommissie?

 

Voor lotgenoten die nog geen klacht hebben ingediend is sluiting van de klachtencommissie onveilig.

Tienduizenden slachtoffers: 760 van hen hebben erkenning gevonden

Uit de beide rapporten van de commissies Deetman komt naar voren dat enkele tienduizenden kinderen tussen 1945 en 1970 in de rk kerk slachtoffer werden van misbruik en evenveel van geweld. Voor enkele duizenden is dat ernstig misbruik en ernstig geweld geweest, of een combinatie van beide.

De klachtencommissie heeft tot nu toe voor 560 klachten het advies tot gegrondverklaring gegeven. Bij 265 klachten is niet geadviseerd tot gegrondverklaring, bijna steeds alleen door gebrek aan steungetuigenissen.

In mediation zijn tot nu toe omstreeks 200 bemiddelingen tot stand gekomen.

Dat is een heel goede zaak. Voor 760 personen in totaal is het - geheel of gedeeltelijk- tot erkenning gekomen.

Het zwijgen doorbreken

Er is veel moed voor nodig geweest van de kant van de slachtoffers. Er waren rechters en mediators die veiligheid creëerden voor beide partijen. Door een aantal oversten en bisschoppen is de moed van lotgenoten overtuigend beantwoord met moed om de geschiedenis onder ogen te zien en zich te verplaatsen in de positie van slachtoffers. Een veiligheid die al die jaren daarvoor nergens te vinden was. Die is nodig om het verleden te verwerken.

De kardinaal van de rk kerk heeft op 18 december 2013 priesters en gelovigen opgeroepen om niet langer te zwijgen maar te getuigen over wat men weet, en respect te hebben voor slachtoffers van kerkelijk misbruik en geweld.

Mensenrechten en veilig contact in sociale verbanden

Voor het overwinnen van de machteloosheid van slachtoffers en de schaamte van omstanders, is veilig contact nodig, in sociale verbanden waarin respect leeft voor mensenrechten, en waarin tijd en aandacht is voor de pijn van de man of vrouw die geweld of misbruik is aangedaan. Er is veel geduld en moed nodig om die veiligheid te creëren en tot spreken te komen. Slachtoffers zoeken vrijwel steeds wanneer voor hen het juiste moment is aangebroken om de rechteloosheid te doorbreken. Zij willen daarbij niet door een innerlijke machteloze woede en angst overweldigd raken, noch te pletter lopen tegen ontkenning en overmacht. De veiligheid van een onafhankelijke rechter en erkende bemiddelaars blijft daarbij onmisbaar.

KLACHTENPROCEDURE SEKSUEEL KINDERMISBRUIK BINNEN DE RK KERK

Inleiding

 

Als u een klacht heeft over seksueel kindermisbruik door een rooms-katholieke geestelijke, of door een leek binnen de rk-kerk, kunt u die klacht voorleggen aan een speciale klachtencommissie. U kunt daarbij worden geholpen door een juridisch adviseur. Deze stelt voor u de klacht op en kan u helpen te zoeken naar aanwijzingen die uw klacht aannemelijk maken.

Nadat de klacht is ingediend, wordt deze doorgestuurd naar de kerkelijk verantwoordelijke (bisschop of overste) en, als deze nog leeft, naar de aangeklaagde. De kerkelijk verantwoordelijke (en eventueel de aangeklaagde) schrijft een verweerschrift.

Hierna volgt een hoorzitting bij de klachtencommissie. De klachtencommissie luistert naar wat u wilt vertellen en stelt misschien nog vragen. Daarna krijgt de kerkelijk vertegenwoordiger (en eventueel de aangeklaagde) de mogelijkheid te reageren.

Ten slotte brengt de klachtencommissie een advies uit aan de kerkelijk verantwoordelijke. Dit kan een advies tot gegrond verklaring of tot ongegrond verklaring zijn. Deze kan alleen met heel goede redenen van een advies tot gegrond verklaring afwijken (in de praktijk neemt de kerkelijk verantwoordelijke zo'n advies altijd over).

Met een gegrond verklaring kunt u vervolgens een verzoek tot financiële compensatie indienen bij de compensatiecommissie.

 

Klacht

Om een klacht te kunnen voorleggen aan de klachtencommissie, moet de klacht gemeld worden bij het 'Meldpunt Misbruik RKK'. Dit kan telefonisch: 030 230 6900, per e-mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. of schriftelijk: postbus 13 277, 3507 LG Utrecht.

Het is van belang dat u duidelijk vermeldt dat u een klacht wilt indienen en een juridisch adviseur wilt.


Klachtencommissie

Deze commissie is onafhankelijk van de rk kerk. Zij wordt, net als het 'Meldpunt', betaald door de 'Stichting Beheer en Toezicht', die op haar beurt weliswaar betaald wordt door de kerk, maar waarover de kerk geen macht heeft. De klachtencommissie wordt geleid door mr. Wiel Stevens, die tot aan zijn pensioen voorzitter was van het Gerechtshof Breda.

De kachtencommissie werkt met vijf kamers. Iedere klacht wordt door één kamer behandeld. Zo'n kamer bestaat uit een (oud-) rechter en twee leden, die op een of andere wijze kennis hebben over seksueel kindermisbruik (bijvoorbeeld een psycholoog en iemand uit het onderwijs).

De klachtencommissie oordeelt op grond van een vastgestelde klachtenregeling.

 

Juridisch adviseur

Het 'Meldpunt' geeft u de naam van een juridisch adviseur (meestal een advocaat) die u bijstaat bij de hele procedure. Deze juridisch adviseurs kennen de procedure en hebben er inmiddels enige ervaring mee. Zij worden door het 'Meldpunt' betaald en u heeft er dus geen kosten aan. Zij of hij stelt uw klaagschrift op en kan nagaan of er meer klachten zijn ingediend tegen dezelfde aangeklaagde. Ook weet de juridisch adviseur welke andere gegevens kunnen helpen om uw klacht aannemelijk te maken.

 

Aannemelijke klacht

U hoeft uw klacht niet onomstotelijk te bewijzen. Er zijn immers zelden of nooit getuigen bij kindermisbruik aanwezig. Het belangrijkste bewijs wordt geleverd door uw eigen verklaring, in het klaagschrift en tijdens de hoorzitting. Maar enig 'steunbewijs' is daarnaast wel nodig om uw klacht gegrond verklaard te krijgen. Het kan zijn dat er meer mensen over misbruik door dezelfde persoon hebben geklaagd – dat is belangrijk steunbewijs. Ook kan het zijn dat u vóór 2010 met een arts of therapeut over het misbruik hebt gesproken; een verklaring van deze arts of therapeut kan als steunbewijs dienen. Uw juridisch adviseur kan u helpen zo'n verklaring te verkrijgen of ander steunbewijs te zoeken.

 

Verweerschrift

In reactie op uw klaagschrift schrijft de kerkelijk verantwoordelijke bisschop of overste een 'verweerschrift'. Daarin beschrijft deze onder andere wat hij weet van de aangeklaagde, of wat hij in de archieven heeft kunnen vinden. Ook schrijft hij wat over u, als hij iets over u weet: bijvoorbeeld wanneer u in de betreffende instelling heeft gewoond of wanneer u misdienaar bent geweest.

Ook schrijft hij wat hij van uw klacht vindt. Een heel enkele keer gebeurt het dat hij meteen het misbruik erkent. Bijna altijd is hij zeer terughoudend met zulke erkenning. Daardoor komt een verweerschrift bijna altijd als kwetsend over. Het is van belang te beseffen dat niet deze bisschop of overste beslist over de aannemelijkheid van uw klacht, maar de klachtencommissie.

 

Hoorzitting

Bij de hoorzitting zijn aanwezig de klachtencommissie, de klagende partij, de verwerende partij en een griffier. De klachtencommissie bestaat uit een voorzitter en twee andere leden. De klagende partij bestaat uit u en uw juridisch adviseur. U kunt ook altijd nog iemand meebrengen, uw partner of een andere vertrouwenspersoon. De verwerende partij bestaat uit de kerkelijke verantwoordelijke, soms met een advocaat, soms met een vertrouwenspersoon. Soms is ook de aangeklaagde aanwezig, al dan niet met advocaat of vertrouwenspersoon. De griffier maakt aantekeningen.

De klachtencommissie wil uit uw mond horen wat er is gebeurd. Zo kan zij zich ervan gewissen dat uw verhaal overtuigend is. De voorzitter zal zijn – of haar – best doen u op uw gemak te stellen en u de keuze geven of u liever meteen op vragen antwoordt of meteen uw verhaal wil vertellen. U wordt met respect behandeld. Na u komt oo de tegenpartij aan het woord; mogelijk zal de voorzitter ook met u en uw juridisch adviseur het steunbewijs bespreken.

 

Advies

Ten slotte brengt de klachtencommissie een advies uit aan de kerkelijk verantwoordelijke. Dat advies zal vooral afhangen van de aanwezigheid of afwezigheid van steunbewijs. Is er niets gevonden – door u, door uw juridisch adviseur, door de kerkelijk verantwoordelijke of door de klachtencommissie zelf – dat uw klacht ondersteunt, dan zal een advies tot ongegrond verklaring volgen. Tot nu toe werden ruim tweederde van de klachten wel gegrond verklaard. Zo'n advies tot gegrond verklaring wordt vrijwel altijd overgenomen door de kerkelijk verantwoordelijke en geeft u de mogelijkheid een financiële compensatie aan te vragen bij de compensatiecommissie. Uw juridisch adviseur licht u hier over in.

Tegen een advies kan bezwaar worden ingediend. Ook kan een verzoek tot herziening worden ingediend als er later alsnog steunbewijs wordt gevonden.

 

Meer informatie

De website van het 'Meldpunt Seksueel Misbruik RKK' geeft alle officiële informatie over de klachtenprocedure: www.meldpuntmisbruikrkk.nl.

De site van 'KLOKK' (Koepel Landelijk Overleg Kerkelijk Kindermisbruik) heeft een forum waar veel voormalige slachtoffers reageren. Hier worden ook oproepen geplaatst van mensen die lotgenoten zoeken die slachtoffer werden in dezelfde instelling, parochie of van dezelfde pleger: www.klokk.nl.

U kunt vanzelfsprekend altijd contact met ons opnemen, om uw verhaal te vertellen, meer informatie of steun te vinden. U vindt ons via de knop 'contact' boven in de homepage.

Login Form